Vis is gezond. De omega-3 vette zuren in vis zouden het risico op hart- en coronaire ziektes aanzienlijk verlagen [4]. Een gebrek aan vitamine B12 ( te vinden in vis) zou de kans op een inkrimping van het brein 6 maal verhogen [5]. Daarnaast daalt het risico op cognitieve neergang bij oudere mensen als ze voldoende vis eten. Afhankelijk van de bron eet de gemiddelde Belg tussen de 135 en de 180 gram vis per week [6]. In vergelijking met andere landen is dat eerder laag maar de vraag blijft: waar komt die vis vandaan en is die vis echt wel goed voor u?

Als u goede vis wil kopen zijn er twee kanalen waar u informatie kan vinden.

Ten eerste is er www.visinfo.be,  een website uitgebaat door het Vlaams centrum voor agro- en visserijmarketing (VLAM). Het doel van de site is de promotie van vis gevangen door Belgische reders. Qua duurzaamheid wordt vooral rekening gehouden met de seizoenen.

Luk Huysmans (VLAM): Voor bepaalde vissoorten, zoals de platvis,  is het paaiseizoen erg belangrijk. Die vissen moeten dan met rust gelaten worden. Via visinfo.be proberen we de mensen te informeren over welke vis men op welk moment best koopt.

Ten tweede is er www.goedevis.nl, een initiatief van Stichting de Noordzee in samenwerking met het Wereldnatuurfonds. Jaarlijks verschijnt een geüpdatete viswijzer waarin populaire vissen in Nederland (de visconsumptie bij onze Noorderburen is nogal gelijkaardig aan die in België) gelabeld worden volgens duurzaamheidscriteria. Vissen worden verdeeld in 4 categorieën: rood (liever niet), oranje (tweede keuze), groen (prima keuze) en MSC. De ordening houdt rekening met de plaats waar de vis gevangen wordt, de vangsttechniek, kweekproblemen, overbevissing en milieubelasting.

Door het combineren van beide tools heeft u zeer waardevolle informatie over wanneer (visinfo) u welke (viswijzer) vis duurzaam kan kopen.

MSC (Marine Stewardship Council) is het bekendste vislabel ter wereld. Het werd door WWF en Unilever (toen nog eigenaar van Iglo) opgericht en is conform aan de gedragscode voor verantwoorde visvangst van de FAO. Echter in België is het label erg ongekend:

Luk Huysmans: MSC is nogal duur voor kleine visbedrijven (eind 2006 waren er 107 vissersvaartuigen voor 90 rederijen [7], nvdr.) Een label van de overheden in samenwerking met de sector zou beter zijn. Zeker in Nederland is men hier veel mee bezig maar ook in België is er de ambitie om op vlootniveau een label uit te werken.

Ben Desmyter (Belgische Rederscentrale): MSC is vooral gericht op marketing en minder op kwaliteit. Daarenboven kost het te veel aan vooronderzoek, voorwaarden en controles, zeker voor de kleine Belgische bedrijven. Er zijn trouwens meer dan 30 labels in Europa, dus MSC is geen must.

Kris Debeuckelaere (Gadus nv, visverwerkend bedrijf): Ecologische visserij is in opmars. Bij Gadus hebben we op vraag van onze klanten bepaalde producten later certifiëren door MSC. Eigenlijk viel de meerkost en de administratie nogal mee. Er is uiteraard een heel strenge selectie op leveranciers, die allemaal MSC gecertificeerd moeten zijn. Onze leveranciers zijn dan ook allemaal buitenlands. Voor ons is de MSC-markt nog een nichemarkt, maar wel één die sterk groeit”.

Dirk-Jan Parlevliet (Parlevliet nv, haring- en vis groothandel): In de jaren 70 is de Noordzee 6 jaar dicht gegaan voor haring. Wij hebben daar veel uit geleerd. Nu trekt de hele pelagische sector mee aan de kar. Wij hebben onze leveranciers in Noorwegen overtuigd om MSC te gaan, zo goed als heel de haringsector is MSC-gecertificeerd en informeert het ICES voor het opstellen van quota. Wij ijveren voor een verbod op sorteerinstallaties op grote schepen om de teruggooi tegen te gaan en praten met Greenpeace over het sluiten van Kattegat-Skagerrak (paaigebied voor haring boven Denemarken). Momenteel halen wij daar geen commercieel voordeel uit, maar ook hier evolueert de markt in de goede richting.

Volgens de labels is er dus amper duurzame Belgische vis, maar ook daar wordt aan gewerkt.

Ben Desmyter (Rederscentrale): Er wordt zwaar geïnvesteerd in duurzamere technieken. Maar we kunnen niet overnacht compleet afstappen van boomkorvisserij (die sterke negatieve effecten heeft op de zeebodem, brandstof-intensief is en grote bijvangst veroorzaakt, nvdr). Allerlei nieuwe technieken worden onderzocht (pulskor, staandwant, passief…) om aan ecologische, economische en zelfs sociale problemen tegemoet te komen. Daarenboven leidt intensieve samenwerking met wetenschappers tot “real time closures” van bepaalde gebieden en proberen we zoveel mogelijk het vissen tijdens de periode van het kuit schieten te vermijden.

Hans Polet (ILVO): Er is sprake van certificaten en stilaan komen samenwerkingen op vlootniveau tot stand. Momenteel is nog weinig bewustzijn in de markt, maar sommige supermarkten, zoals Albert Hein in Nederland, trekken zwaar aan de kar. De laatste jaren waait er een nieuwe wind in de sector, en die is duidelijk duurzamer.

Een duidelijkere conclusie valt niet trekken. Hijs de zeilen, een duurzame wind blaast in de visserij!

Door Simon Schillebeeckx

Bronnen:

[1] http://yaleglobal.yale.edu/content/how-not-kill-oceans-fish [2] http://ec.europa.eu/fisheries/press_corner/press_releases/2009/com09_28_... [3] http://www.europarl.europa.eu/news/public/story_page/033-39948-350-12-51... [4] http://www.bupa.co.uk/health_information/html/health_news/300604fish.html [5] http://www.demorgen.be/dm/nl/993/Gezondheid/article/detail/417715/2008/0... [6] http://lv.vlaanderen.be/nlapps/data/docattachments/op_zeevisserij.pdf [7] http://lv.vlaanderen.be/nlapps/data/docattachments/op_zeevisserij.pdf">http://yaleglobal.yale.edu/content/how-not-kill-oceans-fish 
[2] http://ec.europa.eu/fisheries/press_corner/press_releases/2009/com09_28_...
[3] http://www.europarl.europa.eu/news/public/story_page/033-39948-350-12-51-904-20081020STO39947-2008-15-12-2008/default_nl.htm
[4] http://www.bupa.co.uk/health_information/html/health_news/300604fish.html
[5] http://www.demorgen.be/dm/nl/993/Gezondheid/article/detail/417715/2008/09/16/Hersenen-krimpen-bij-vegetariers.dhtml
[6] http://lv.vlaanderen.be/nlapps/data/docattachments/op_zeevisserij.pdf
[7] http://lv.vlaanderen.be/nlapps/data/docattachments/op_zeevisserij.pdf